ربات مدیریت سرمایه

چرا حجم پوزیشن مهم‌ترین عددِ هر معامله است

یک تمرین ساده در کلاس‌ها هست که هر بار جواب می‌دهد. یک ستاپ روی چارت می‌گذارم و از همه می‌پرسم با چه حجمی وارد می‌شوید. تحلیل همه تقریباً یکی است. اعدادی که می‌نویسند، گاهی ده برابر هم فرق دارد.

همان یک ستاپ، برای یکی می‌شود یک معاملهٔ معمولی و برای دیگری می‌شود شبی که تا صبح خوابش نمی‌برد. بازار برای هر دو یک اتفاق افتاده. چیزی که فرق کرده، عددی است که خودشان انتخاب کرده‌اند.

و این تنها متغیری است که کاملاً دست توست. جهت بازار را نمی‌توانی تعیین کنی، زمان رسیدن به هدف را هم نه. ولی اینکه اگر اشتباه کردی چقدر از حسابت برود، دقیقاً به اندازه‌ای است که خودت تعیین کرده‌ای.

چیزی که خیلی‌ها برعکس یاد گرفته‌اند این است: حجم خروجی محاسبه است، نه ورودی آن. اول تصمیم می‌گیری حاضری چقدر ضرر کنی. بعد روی چارت نگاه می‌کنی ببینی حد ضرر منطقی کجاست. حجم، خودش از دل این دو بیرون می‌آید. اگر برعکس عمل کنی (اول حجم را انتخاب کنی و بعد دنبال جایی برای حد ضرر بگردی)، دیگر مدیریت ریسک نکرده‌ای، فقط عدد را توجیه کرده‌ای.

سه سطح ریسک، و اینکه کدام مال توست

ربات هر سه را با هم نشان می‌دهد. عمداً. چون تفاوت‌شان وقتی کنار هم باشند خیلی گویاتر از وقتی است که یکی‌یکی ببینی.

• ۱ درصد. اگر تازه شروع کرده‌ای، بحث نکن، همین را بگذار. ده باخت پشت سر هم که بیفتد (و می‌افتد)، حدود ۹۰ درصد حسابت هنوز سر جایش است. یعنی جا داری برای اشتباه کردن و یاد گرفتن.
• ۲ درصد. برای کسی که دست‌کم صد معاملهٔ ثبت‌شده دارد و می‌داند سیستمش چطور رفتار می‌کند. نه حدس می‌زند، می‌داند.
• ۳ درصد. سقف. با پنج باخت پیاپی حدود ۱۴ درصد حسابت رفته. بالاتر از این هرچه اسمش را بگذاری، مدیریت سرمایه نیست.

راستش را بخواهی، بیشتر کسانی که سراغ ۳ درصد می‌روند دنبال ریسک بیشتر نیستند؛ دنبال جبران سریع‌ترند. و آن یک چیز دیگر است که در روانشناسی معامله‌گری بیشتر دربارهٔ آن نوشته‌ام. اگر هم می‌خواهی بدانی چرا این درصدها این‌قدر کوچک به نظر می‌رسند و چرا ضرر با جبرانش قرینه نیست، مقالهٔ مدیریت سرمایه با مثال عددی توضیحش داده.

کدام حالت را انتخاب کنم؟

حالت چارت برای وقتی است که درصد را می‌دانی. مثلاً می‌دانی حد ضررت همیشه دو درصد پایین‌تر از ورود است. عدد را می‌زنی و جواب را می‌گیری.

حالت پوزیشن به کار واقعی نزدیک‌تر است. قیمت ورود و قیمت حد ضرر را همان‌طور که روی چارت می‌بینی وارد می‌کنی و ربات خودش درصد را درمی‌آورد. حد سود را هم اگر بدهی، نسبت سود به ضرر را حساب می‌کند و اگر زیر یک باشد تذکر می‌دهد.

یک چیز را در همین حالت عمداً گذاشته‌ایم: اگر حد ضرر را سمت اشتباه بگذاری، مثلاً در پوزیشن خرید بالاتر از قیمت ورود، ربات محاسبه نمی‌کند و می‌گوید کجا را اشتباه زده‌ای. به نظر خطای بدیهی می‌آید، ولی در عمل جزو پرتکرارترین‌هاست. مخصوصاً وسط بازار پرنوسان، وقتی آدم عجله دارد.

عدد را گرفتی. حالا یک کار دیگر بکن

این ابزار به تو می‌گوید قرار است چقدر ریسک کنی. چیزی که واقعاً ریسک می‌کنی ممکن است عدد دیگری باشد. فاصلهٔ این دو، چیزی است که هیچ‌کس دوست ندارد نگاهش کند.

پیشنهاد من ساده است: هر بار که عددی از این‌جا می‌گیری، کنارش بنویس واقعاً با چه حجمی وارد شدی. سی معامله که گذشت، برگرد و دو ستون را با هم مقایسه کن. آن‌وقت می‌فهمی مشکلت محاسبه است یا اجرا. تجربهٔ من می‌گوید تقریباً همیشه دومی است.

ژورنال شخصی همین کار را خودکار می‌کند. R هر معامله را حساب می‌کند و نشان می‌دهد کدام عادت بیشترین هزینه را برایت داشته.

پرسش‌های پرتکرار

حجم پوزیشن را چطور حساب کنم؟

اول ضرر مجاز را از سرمایه بگیر (سرمایه × درصد ریسک)، بعد آن را بر درصد فاصلهٔ حد ضرر تقسیم کن. با سرمایهٔ ۱٬۰۰۰ دلار، ریسک ۱٪ و حد ضرر ۲٪، ضرر مجاز ۱۰ دلار و حجم پوزیشن ۵۰۰ دلار می‌شود.

ریسک ۱ درصد یعنی حجم پوزیشن ۱ درصد سرمایه؟

نه، و این شایع‌ترین اشتباه است. ریسک ۱٪ یعنی اگر حد ضرر بخورد، ۱٪ حساب کم می‌شود. حجم پوزیشن معمولاً چند برابر آن است و به فاصلهٔ حد ضرر بستگی دارد.

چرا با حد ضرر نزدیک‌تر، حجم بیشتری می‌توانم بگیرم؟

چون ریسک دلاری ثابت است. وقتی فاصلهٔ حد ضرر کم می‌شود، برای رسیدن به همان ضرر دلاری به حجم بزرگ‌تری نیاز است. حد ضرر تنگ یعنی اجازهٔ حجم بیشتر، نه کمتر.

اهرم صرافی با اهرم واقعی چه فرقی دارد؟

اهرم صرافی عددی است که روی صرافی می‌گذاری و فقط تعیین می‌کند چه مقدار از پولت به‌عنوان مارجین قفل شود. اهرم واقعی یعنی حجم معامله چند برابر کل سرمایهٔ توست. با سرمایهٔ ۱٬۰۰۰ دلار و حجم ۲٬۵۰۰ دلار، اهرم واقعی ۲٫۵ است، چه روی صرافی ×۵ گذاشته باشی چه ×۲۰. ضرر را اهرم واقعی و حد ضرر تعیین می‌کنند، نه عدد صرافی.

اهرم صرافی را روی چند بگذارم؟

دو مرز دارد. پایینش جایی است که مبلغ ورود از سرمایه‌ات بیشتر نشود؛ بالایش جایی است که قیمت لیکوییدیشن هنوز بعد از حد ضرر باشد. هر عددی بین این دو، ضرر یکسانی دارد. اهرم بالاتر فقط مبلغ ورود کمتری از سرمایه قفل می‌کند و لیکوییدیشن را به ورود نزدیک‌تر می‌آورد. اگر اهرمی بگذاری که لیکوییدیشن را جلوتر از حد ضرر بیاورد، ربات هشدار قرمز می‌دهد.

لیکوییدیشن قبل از حد ضرر یعنی چه؟

با اهرم بالا، فاصلهٔ قیمت تا لیکوییدیشن کم می‌شود؛ با ×۵۰ حدود ۱٫۵٪. اگر حد ضررت ۲٪ باشد، صرافی پیش از رسیدن قیمت به حد ضرر پوزیشن را می‌بندد و کل مبلغ ورود می‌سوزد، نه فقط ضرر مجاز. ربات این حالت را قرمز نشان می‌دهد. عدد ربات برای مارجین ایزوله و با نرخ نگهداری ۰٫۵٪ است؛ عدد دقیق را خود صرافی هنگام باز کردن پوزیشن نشان می‌دهد.

چرا گزینهٔ ریسک دلخواه ندارد؟

چون فیلد باز، وسوسه‌کننده است. سه سطح ۱ و ۲ و ۳ درصد کل بازهٔ حرفه‌ای را پوشش می‌دهد و ریسک بالاتر از آن، در بلندمدت حساب را می‌سوزاند؛ این ابزار برای جلوگیری از همین ساخته شده.